Tabela w pracy dyplomowej według APA 7 nie jest arkuszem obrysowanym ze wszystkich stron. To uporządkowany komunikat, w którym numer, tytuł, nagłówki, dane i adnotacje pełnią osobne funkcje. Czytelnik powinien zrozumieć tabelę bez szukania w akapicie informacji o jednostkach, skrótach albo liczebności próby.
Zasada pierwszeństwa
Jeżeli wydział udostępnia własny szablon, stosuj jego wymagania. APA 7 jest punktem odniesienia dopiero tam, gdzie instrukcja uczelni nie wprowadza innego układu.
Jeżeli tabela nie ma jednego zadania, zwykle rośnie wszerz, miesza wskaźniki i zmusza czytelnika do rozszyfrowywania danych. Najpierw zapisz jedno zdanie z jej funkcją, a dopiero potem wybierz kolumny.
Najpierw ustal, czy obowiązuje Cię APA 7
Wytyczne APA powstały dla tekstów naukowych, ale uczelnie adaptują je do własnych prac dyplomowych. Różnice mogą dotyczyć interlinii, zapisu źródła, numeracji rozdziałowej albo położenia tabel. Dlatego nie kopiuj wyglądu z przypadkowej pracy i nie mieszaj kilku standardów w jednym dokumencie.
- Sprawdź instrukcję wydziału i aktualny szablon pracy.
- Ustal z promotorem, czy stosujesz polską adaptację APA 7.
- Zachowaj jeden system numeracji, tytułów i adnotacji w całej pracy.
- Oddziel format samej tabeli od technicznego tworzenia automatycznego spisu tabel w Wordzie.
Tabela APA 7 ma sześć warstw
Klikaj elementy inspektora. Podświetlenie pokazuje, gdzie znajduje się dana warstwa, a opis wyjaśnia jej zadanie. Przykład wykorzystuje fikcyjne wyniki i służy wyłącznie do nauki formatu.
| Sposób planowania | n | % |
|---|---|---|
| Plan tygodniowy | 32 | 64 |
| Plan miesięczny | 10 | 20 |
| Brak stałego planu | 8 | 16 |
Adnotacja. N = 50. Procenty obliczono dla ważnych odpowiedzi.
Jak zbudować tabelę w Wordzie
Numer i tytuł pracują razem
Nad tabelą umieść pogrubiony numer, a w następnym wierszu zwięzły tytuł zapisany kursywą. Po numerze i tytule nie stawiaj kropki. Tytuł ma opisywać zawartość, nie powtarzać nazwy rozdziału. „Wyniki ankiety” jest zbyt ogólne; „Częstotliwość planowania nauki w badanej grupie” mówi, co czytelnik zobaczy.
Każda kolumna potrzebuje nagłówka
Nagłówek powinna mieć również pierwsza kolumna. Nie pozostawiaj pustego narożnika, jeśli wiersze zawierają nazwy kategorii. Różne wskaźniki umieszczaj w osobnych kolumnach, zamiast łączyć zapis „32; 64%” w jednej komórce. Liczby wyrównuj konsekwentnie, a dłuższe etykiety tekstowe do lewej.
Linie mają prowadzić wzrok
W tabeli APA ogranicza się obramowanie przede wszystkim do linii poziomych na górze, pod nagłówkami i na dole. Pionowa siatka oraz obrys każdej komórki zwykle dodają szumu. Dodatkowa linia pozioma ma sens tylko wtedy, gdy rozdziela logiczne części lub sumę wyników.
Trzy linie tworzą rusztowanie. Dane, a nie kratka, pozostają najważniejsze.
Adnotacja wyjaśnia to, czego nie powinno być w komórkach
Nie każda tabela potrzebuje adnotacji. Dodaj ją wtedy, gdy bez niej nie da się prawidłowo odczytać skrótów, próby, sposobu obliczeń, oznaczeń albo pochodzenia materiału. APA rozróżnia trzy poziomy informacji, które zapisuje się pod tabelą w ustalonej kolejności.
Dotyczy całej tabeli. Wyjaśnia skróty, próbę, jednostki i sposób obliczeń.
Odnosi się do konkretnej komórki lub kolumny oznaczonej literą indeksu.
Objaśnia gwiazdki i poziomy p, gdy nie podajesz dokładnych wartości.
Słowo Adnotacja. zapisuje się kursywą na początku adnotacji głównej. Skróty techniczne trzeba wyjaśnić pod każdą tabelą, nawet jeśli pojawiały się wcześniej. Standardowych symboli statystycznych, takich jak M, SD czy n, zwykle nie trzeba tłumaczyć.
Kiedy wybrać tabelę, wykres albo zdanie
Czytelnik nie potrzebuje osobnego obiektu.
Ważne są dokładne wartości i porównania.
Najważniejszy może być wzorzec lub kierunek.
To wskazówka redakcyjna, nie mechaniczny próg. Tabela sprawdza się, gdy odbiorca ma porównać dokładne wartości. Wykres ułatwia dostrzeżenie trendu, a zdanie jest najlepsze dla prostego wyniku. Nie pokazuj tych samych danych jednocześnie w tabeli i na wykresie bez wyraźnego powodu. Zobacz także, jak połączyć dane z opisem wyników ankiety.
Co wpisać pod tabelą z własnych i cudzych danych
W czystym APA nie dodaje się automatycznie formuły „Źródło: opracowanie własne” pod każdą tabelą. Jeżeli tabela przedstawia Twoje obliczenia na podstawie własnego badania, wynika to z kontekstu metody i wyników. Uczelnia może jednak wymagać takiego zapisu, więc jej instrukcja ma pierwszeństwo.
Gdy adaptujesz albo reprodukujesz tabelę z publikacji, adnotacja powinna wskazywać pochodzenie oraz informację o prawach autorskich. Sama pozycja w bibliografii nie zawsze wystarcza. Ustal, czy materiał wolno wykorzystać i czy potrzebna jest zgoda właściciela praw.
Długa tabela nie może zgubić nagłówka
Najlepiej zmieścić tabelę na jednej stronie. Jeżeli to niemożliwe, zaznacz pierwszy wiersz i użyj w Wordzie polecenia Układ tabeli → Powtórz wiersze nagłówków. Nie wstawiaj ręcznego podziału strony wewnątrz tabeli, bo powtarzanie może przestać działać. Właściwości wiersza pozwalają też wyłączyć dzielenie pojedynczego wiersza między stronami.
Tabela musi zostać przywołana w tekście
Umieść tabelę po akapicie, w którym wspominasz ją po raz pierwszy. Nie pisz „tabela poniżej”, bo układ stron może się zmienić. Lepszy zapis brzmi: „Rozkład odpowiedzi przedstawiono w tabeli 3”. W polskim zdaniu rzeczownik „tabela” zapisuje się małą literą, natomiast oznaczenie nad obiektem zaczyna się wielką literą.
W akapicie nie przepisuj wszystkich komórek. Wskaż najważniejszą różnicę, nietypowy wynik albo wzorzec. Jeżeli prezentujesz test statystyczny, interpretuj razem wartość p, przedział ufności i wielkość efektu. Pomaga w tym poradnik o interpretacji wyników statystycznych w pracy dyplomowej.
Ostatnia kontrola odbywa się w PDF
Po eksporcie przejrzyj strony z tabelami, nie tylko plik Worda. Sprawdź, czy numer i tytuł pozostały przy obiekcie, wiersze nagłówków powtarzają się, indeksy i kursywa nie zniknęły, a adnotacja nie przeszła samotnie na następną stronę. Ostatecznym kryterium jest czytelność dokumentu, który otrzyma promotor lub recenzent.
Zanim wybierzesz tabelę lub wykres do wyników ankiety, zobacz techniczny przykład, jak zbudować wykres procentowy w Excelu i ocenić, czy etykiety pozostają czytelne.
Jeśli poprawnie przygotowana tabela jest zbyt szeroka, możesz ustawić jej stronę poziomo w Wordzie bez obracania całego dokumentu.
